Afbeelding: 3d8d3c164

Het Deens Systeem in Nederland

Al jaren draaien wij met het Deense systeem. Een systeem waarbij het actie moment naar voren gebracht kan worden en we proberen om geen zieke koeien te krijgen. Normaal worden bij begeleiding vaak koeien aangeboden die niet volgens het boekje lopen. Door te starten met controle van verse koeien wordt dit meer voorkomen en met het interpreteren van de verzamelde data kunnen we u instrumenten geven om nog beter te sturen op uw bedrijf. Nieuwsgierig geworden? Lees onderstaande maar eens rustig door en indien u meer wilt weten, wij helpen u graag verder.

Geschiedenis

In de jaren 80 bedacht Oded Markedsfeld, dierenarts in Israël, (ook generaal in het Israëlisch leger), dat monitoring van een veebedrijf het beste gebeurd door systematisch naar risicodieren te kijken. Een Deense  Professor, Carsten Enervoldsen vervolmaakte het systeem in de jaren 90. Dat dit systeem juist in Denemarken is vervolmaakt is te danken aan het centrale databestand waar alle gegevens van alle koeien van Denemarken in zijn verzameld. 12 maart 2001 begon Jan Berger als eerste dierenarts in Nederland met zijn eerste bedrijfsbegeleiding volgens het Deens Systeem. Ondertussen zijn bijna 50 dierenartsen in NL opgeleid om volgens dit systeem te werken.

Principe

Het principe van bedrijfsbegeleiding volgens het Deense systeem is systematisch (wekelijks of 2 wekelijks) risicodieren onderzoeken waarbij  gezondheidskenmerken worden gescoord en in databestanden worden verwerkt. De volgende groepen risicodieren zijn daarbij relevant:

Koeien 5-12 dagen na afkalven

  • Koeien bij topproductie 40-100 na afkalven.
  • Koeien voor droogzetten, 200 dagen na laatste inseminatie.
  • Droge koeien

Net afgekalfde koeien hebben het grootse risico op (subklinische) ziektes. Tijdig opsporen van deze aandoeningen en ze eventueel te behandelen voorkomt productieverliezen. Het scoren van het conditieverloop geeft inzicht over het voer(en).

Ook in Denemarken is men ervan overtuigd dat het monitoren van een melkveebedrijf best gebeurt op basis van koesignalen op de momenten dat er meest kans voor ziektes is. In Denemarken is ondertussen zelfs de wetgeving aangepast. Op basis van de bedrijfsmonitorering heeft de veehouder de mogelijkheid zelf zijn dieren te behandelen. Op dit moment zit de grote meerderheid van de Deense veehouders en Deense koeien in het systeem.

 

Veehouderij van nu.

De moderne veehouderij vindt meer en meer plaats op grotere gespecialiseerde bedrijven waar steeds meer mensen samenwerken aan het kapitaal intensieve productie proces. Het mooie maar daarom tevens het lastige van de veehouderij is, dat ieder bedrijf uniek is. De productievoorwaarden worden bepaald door de eigenaar, de aanwezige medewerkers, de beschikbare grond, de aanwezige dieren, de gebouwen en de weersomstandigheden enz.

De moderne veehouder moet kunnen documenteren dat:

  1. Het bedrijf rendabel en duurzaam is.
  2. De voedselveiligheid gegarandeerd is.
  3. Dierenwelzijn in orde is.
  4. De productie in harmonie is met de omgeving en het milieu.
  5. De arbeidsomstandigheden voldoen aan de eisen.

Zeker bij de eerste 3 punten kan de dierenarts een ondersteunende rol vervullen als hij het bedrijf structureel bezoekt en over adequate data beschikt.

Door het systematische klinische onderzoek van risicodieren waarbij geregistreerde klinische data, ziektedata, reproductiedata en productiedata in een adequate database worden verzameld en geanalyseerd is de moderne dierenarts in staat om:

  • Subklinisch zieke dieren te behandelen voordat productie verliezen optreden.
  • Subklinische zieke dieren te behandelen waarmee het dierenwelzijn wordt verbeterd.
  • Factoren van belang voor de voedselveiligheid te monitoren.
  • Computermatig een analyse te maken die het verband legt tussen het probleem en de oorza(a)k(en).
  • Onderscheid te maken tussen toevalligheden en ‘trends’.
  • Samen met de veehouder een SMART actieplan te formuleren waarbij het optreden van ongewenste ‘trends’ wordt voorkomen. (SMART = specifiek, meetbaar, geaccepteerd en realistisch)
  • De economische consequenties van dit actieplan te berekenen voor de korte en lange termijn. Met behulp van deze gegevens kan men plannen maken die garanderen dat men beslissingen neemt die renderen.
  • Reductie ziekte incidentie en waarmee het antibiotica verbruik wordt gereduceerd.

Met de veterinaire bedrijfsbegeleiding volgens het Deens systeem worden ziektes tijdig opgespoord. Vervolgens worden de geregistreerde koesignalen geanalyseerd waarna economisch verantwoord het juiste actieplan kan worden opgesteld. Met dit actieplan wordt rentabiliteit en dierenwelzijn verbeterd.

Dierenwelzijn en een goede economie hangen onlosmakelijk samen.

Het Deens Systeem in Nederland

Bij het implementeren van ‘Het Deens Systeem’ in Nederland hebben we tot nu toe de volgende uitdagingen ontmoet:

  1. Een uniek dier identificatie systeem in Nederland, waarbij behalve een UBN nummer ook bedrijfsspecifieke nummers worden gebruikt. Een werkwijze die een correcte databehandeling compliceert.
  2. Betrouwbare ziektedata en reproductiedata zijn niet op ieder bedrijf beschikbaar. Diagnoses worden veelal door veehouders gesteld en in eigen management systemen geregistreerd. Het is daarom moeilijk een correct beeld van ziekteincidentie te krijgen.
  3. Overtuigen van dierenartsen en veehouders van het nut van systematisch klinisch onderzoek van risicodieren en het vastleggen van deze gegevens in een database.
  4. De CRV, verzamelaar van melkproductie gegevens en reproductiedata, is geen gemakkelijke samenwerkingspartner. De geleverde data zijn duur, en heeft een ouderwetse structuur.
     

Huidige werkwijze
 

  1.  Voor het wekelijkse of 14 daagse bedrijfsbezoek wordt er een bedrijfsaangepaste werklijst naar dierenarts en veehouder gezonden. Reproductiegegevens, ziektegegevens en klinische registreringen worden vastgelegd op deze lijst en na afloop van het bezoek via mail of fax naar een centrale secretaresse gestuurd.
  2. De data worden ingebracht op een website in Denemarken.
  3. Met deze verwerkte gegevens zijn de analyse- instrumenten via internet beschikbaar

 

 
Aanmelden
Neem contact met mij op